Tỷ lệ tử vong do Ung Thư Gan ở Hoa Kỳ đã gia tăng đáng kể trong những năm gần đây. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) báo cáo rằng tỷ lệ tử vong vì ung thư gan tăng 43% ở nam giới và 40% ở nữ giới từ năm 2000 đến năm 2016. Tỷ lệ tử vong vì ung thư gan hiện là 15 trên 100.000 nam giới Hoa Kỳ và 6,3 trên 100.000 phụ nữ.

Kết quả là bệnh ung thư gan đã tăng từ vị trí thứ 9 trong số các nguyên nhân gây tử vong ở Mỹ vào năm 2000, lên vị trí thứ 6 trong số các nguyên nhân gây tử vong vào năm 2016, theo báo cáo từ Trung tâm Thống kê Y tế Quốc gia của CDC. Tử vong do ung thư gan tăng ở người lớn da trắng (48%), người Mỹ gốc Phi (43%) và người lớn gốc Tây Ban Nha (27%). Đồng thời, tỷ lệ tử vong vì ung thư gan giảm 22 % ở người lớn thuộc khu vực Châu Á và Thái Bình Dương.

Sự gia tăng tử vong do ung thư gan đặc biệt rõ rệt ở người lớn từ 65 tuổi trở lên. Không phải ngẫu nhiên mắc phải mà có rất nhiều nguyên nhân hàng đầu dẫn đến ung thư gan, bao gồm lối sống không lành mạnh như: sử dụng rượu, nhiễm trùng viêm gan, béo phì và hút thuốc……… Đây chính mà một trong các nguyên nhân dẫn đến tình trạng ung thư gan hiện đang gia tăng ở Hoa Kỳ và các nước khác trên thế giới.

1. Bệnh ung thư gan là gì?

Ung thư gan là bệnh ung thư xảy ra ở gan. Gan là cơ quan tuyến lớn nhất trong cơ thể và thực hiện các chức năng quan trọng khác nhau để giữ cho cơ thể không có độc tố và các chất có hại. Nó nằm ở phần tư trên bên phải của bụng, ngay dưới xương sườn. Gan chịu trách nhiệm sản xuất mật, là chất giúp bạn tiêu hóa chất béo, vitamin và các chất dinh dưỡng khác.

Cơ quan quan trọng này cũng dự trữ các chất dinh dưỡng như glucose, để bạn vẫn được nuôi dưỡng vào những lúc bạn không ăn. Nó cũng phân hủy thuốc và chất độc. Khi ung thư phát triển trong gan, nó sẽ phá hủy các tế bào gan và cản trở khả năng hoạt động bình thường của gan.

ung thư gan

Ung thư gan thường được phân loại là nguyên phát hoặc thứ phát. Ung thư gan nguyên phát bắt đầu trong các tế bào của gan. Ung thư gan thứ phát phát triển khi các tế bào ung thư từ cơ quan khác di căn đến gan. Không giống như các tế bào khác trong cơ thể, tế bào ung thư có thể tách khỏi vị trí chính hoặc nơi ung thư bắt đầu. Các tế bào di chuyển đến các khu vực khác của cơ thể thông qua máu hoặc hệ thống bạch huyết. Các tế bào ung thư cuối cùng tập hợp trong một cơ quan khác của cơ thể và bắt đầu phát triển ở đó.

Bởi vì gan được tạo thành từ một số loại tế bào khác nhau, một số loại khối u có thể hình thành ở đó. Một số trong số này là lành tính (không phải ung thư), và một số là ung thư và có thể lây lan sang các bộ phận khác của cơ thể (di căn). Những khối u này có nguyên nhân khác nhau và được điều trị khác nhau.

Các khối u lành tính phổ biến hơn của gan bao gồm:

  • U máu
  • U tuyến gan
  • Tăng sản nốt khu trú
  • U nang
  • Lipoma
  • Fibroma
  • Leiomyoma

Ung thư gan bao gồm:

  • Ung thư biểu mô tế bào gan (HCC)
  • Ung thư đường mật

2. Nguyên nhân gây ra ung thư gan là gì?

Ung thư gan nguyên phát (ung thư biểu mô tế bào gan) có xu hướng xảy ra ở gan bị tổn thương do dị tật bẩm sinh, lạm dụng rượu hoặc nhiễm trùng mãn tính với các bệnh như viêm gan B và C, bệnh huyết sắc tố (một bệnh di truyền liên quan đến quá nhiều sắt trong gan) và xơ gan.

Hơn một nửa số người được chẩn đoán mắc bệnh ung thư gan nguyên phát bị xơ gan – một tình trạng sẹo của gan thường do lạm dụng rượu gây ra. Viêm gan B và C và bệnh huyết sắc tố có thể gây ra tổn thương gan vĩnh viễn và suy gan. Ung thư gan cũng có thể liên quan đến béo phì và bệnh gan nhiễm mỡ.

ung thư gan

3. Các triệu chứng của ung thư gan như thế nào?

Ung thư gan thường không có triệu chứng ban đầu hoặc có thể có các triệu chứng mơ hồ như mệt mỏi, sốt, ớn lạnh và đổ mồ hôi ban đêm. Nhiều người không gặp các triệu chứng trong giai đoạn đầu của ung thư gan nguyên phát. Khi các triệu chứng xuất hiện, chúng có thể bao gồm:

  • Đau, sưng, khó chịu ở bụng hoặc đau ở phần trên bên phải của bụng
  • Giảm cân
  • Ăn mất ngon
  • Vàng da và vàng lòng trắng của mắt
  • Ngứa khắp cơ thể
  • Chân bị sưng
  • Phân trắng có phấn
  • Buồn nôn, nôn mửa
  • Dễ bị bầm tím hoặc chảy máu
  • Yếu đuối, mệt mỏi

Ở giai đoạn nặng, các triệu chứng có thể bao gồm sốt, buồn nôn, nôn, mệt mỏi, suy nhược chung, tinh thần lú lẫn, mất ham muốn tình dục, đau bên trái bụng do lá lách to và phát triển các tổn thương da giống như con nhện.

4. Các yếu tố nguy cơ nào gây ra ung thư gan?

Có một số yếu tố được cho là làm tăng nguy cơ phát triển ung thư gan như:

  • Ung thư gan phổ biến hơn ở những người trên 50 tuổi.
  • Nhiễm viêm gan B hoặc C trong thời gian dài có thể làm tổn thương gan của bạn nghiêm trọng.
  • Viêm gan siêu vi lây lan từ người này sang người khác khi tiếp xúc trực tiếp với chất dịch cơ thể của người bệnh, chẳng hạn như máu hoặc tinh dịch của họ. Nó cũng có thể được truyền từ mẹ sang con trong quá trình sinh nở.
  • Uống hai hoặc nhiều đồ uống có cồn mỗi ngày trong nhiều năm sẽ làm tăng nguy cơ ung thư gan.

Xơ gan

Xơ gan là một bệnh trong đó các tế bào gan bị tổn thương và được thay thế bằng các mô sẹo. Những người bị xơ gan có nguy cơ ung thư gan cao hơn. Hầu hết (nhưng không phải tất cả) những người phát triển ung thư gan đã có một số bằng chứng của bệnh xơ gan.

Có một số nguyên nhân có thể gây ra xơ gan. Hầu hết các trường hợp ở Hoa Kỳ xảy ra ở những người lạm dụng rượu hoặc bị nhiễm HBV hoặc HCV mãn tính.

ung thư gan và xơ gan

Bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu

Bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu là tình trạng thường gặp ở những người béo phì. Những người mắc một loại bệnh phụ này, được gọi là viêm gan nhiễm mỡ không do rượu (NASH), có thể tiếp tục phát triển thành xơ gan.

Xơ gan mật tiên

Một số loại bệnh tự miễn dịch ảnh hưởng đến gan cũng có thể gây ra xơ gan. Ví dụ, trong xơ gan mật nguyên phát (PBC), các ống dẫn mật trong gan bị tổn thương và thậm chí bị phá hủy có thể dẫn đến xơ gan. Những người có PBC tiên tiến có nguy cơ cao bị ung thư gan.

Bệnh chuyển hóa di truyền

Một số bệnh chuyển hóa di truyền có thể dẫn đến xơ gan. Những người bị bệnh huyết sắc tố di truyền hấp thụ quá nhiều sắt từ thức ăn của họ. Sắt lắng đọng trong các mô khắp cơ thể, bao gồm cả gan. Nếu đủ sắt tích tụ trong gan, nó có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan.

Sử dụng rượu trong thời gian dài

Lạm dụng rượu là nguyên nhân hàng đầu gây xơ gan ở Mỹ, do đó có liên quan đến tăng nguy cơ ung thư gan.

Sử dụng thuốc lá

Hút thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư gan. Những người hút thuốc trước đây có nguy cơ thấp hơn những người hút thuốc hiện tại, nhưng cả hai nhóm đều có nguy cơ cao hơn những người chưa bao giờ hút thuốc.

Béo phì

Béo phì làm tăng nguy cơ phát triển ung thư gan. Điều này có thể là do nó có thể dẫn đến bệnh gan nhiễm mỡ và xơ gan.

béo phì gây nguy cơ ung thư gan

Bệnh tiểu đường loại 2

Bệnh tiểu đường loại 2 có liên quan đến việc tăng nguy cơ ung thư gan, thường ở những bệnh nhân có các yếu tố nguy cơ khác như sử dụng rượu nặng và / hoặc viêm gan vi rút mãn tính. Nguy cơ này cũng có thể tăng lên vì những người mắc bệnh tiểu đường loại 2 có xu hướng thừa cân hoặc béo phì, do đó có thể gây ra các vấn đề về gan.

Một số bệnh hiếm gặp

Các bệnh làm tăng nguy cơ ung thư gan bao gồm:

  • Tyrosinemia
  • Thiếu alpha1-antitrypsin
  • Porphyria cutanea tarda
  • Bệnh dự trữ glycogen
  • Bệnh Wilson

Tiếp xúc với độc tố Aflatoxin

Tiếp xúc với aflatoxin là một yếu tố nguy cơ gây ra bệnh. Aflatoxin là một chất độc được tạo ra bởi một loại nấm mốc có thể phát triển trên lạc, ngũ cốc và ngô. Tại Hoa Kỳ, luật xử lý thực phẩm hạn chế việc tiếp xúc rộng rãi với aflatoxin. Tuy nhiên, bên ngoài đất nước, phơi nhiễm aflatoxin có thể cao.

5. Làm thế nào có thể ngăn ngừa ung thư gan?

Không phải lúc nào cũng có thể ngăn ngừa được ung thư gan. Tuy nhiên, bạn có thể làm giảm nguy cơ ung thư gan bằng cách thực hiện các bước để ngăn chặn sự phát triển của các điều kiện có thể dẫn đến ung thư gan như:

5.1 Tiêm vắcxin viêm gan B

Bạn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh viêm gan B và C bằng cách sử dụng biện pháp bảo vệ khi quan hệ tình dục. Ngoài ra, tiêm vắc-xin có thể bảo vệ bạn chống lại bệnh viêm gan B.

Tất cả trẻ em đều nên chủng ngừa viêm gan B. Người lớn có nguy cơ nhiễm trùng cao, chẳng hạn như những người lạm dụng thuốc tiêm tĩnh mạch, cũng nên được tiêm phòng. Việc chủng ngừa thường được tiêm một loạt ba mũi trong thời gian sáu tháng.

5.2 Thực hiện các biện pháp để ngăn ngừa bệnh viêm gan C

Không có thuốc chủng ngừa viêm gan C, nhưng bạn có thể giảm nguy cơ bị nhiễm trùng bằng cách thực hiện những điều sau:

  • Thực hiện biện pháp bảo vệ tình dục an toàn bằng cách sử dụng bao cao su với tất cả các bạn tình của bạn.
  • Bạn không nên quan hệ tình dục không an toàn trừ khi bạn chắc chắn rằng đối tác của bạn không bị nhiễm viêm gan hoặc bất kỳ bệnh lây truyền qua đường tình dục nào khác.
  • Không sử dụng ma túy bất hợp pháp, đặc biệt là những loại có thể tiêm, chẳng hạn như heroin hoặc cocaine.
  • Hãy đảm bảo sử dụng kim vô trùng mỗi lần tiêm. Không bao giờ dùng chung kim tiêm với người khác.
  • Hãy thận trọng với những hình xăm và xỏ khuyên tai, cần đảm bảo sử dụng kim tiêm vô trùng.

phòng ngừa ung thư gan

5.3 Giảm nguy cơ mắc bệnh xơ gan

Bạn có thể giảm nguy cơ xơ gan bằng cách thực hiện những điều sau:

  • Nếu bạn uống rượu, hãy uống có chừng mực. Hạn chế lượng rượu bạn uống có thể giúp ngăn ngừa tổn thương gan.
  • Phụ nữ không nên uống nhiều hơn một ly mỗi ngày và nam giới không nên uống nhiều hơn hai ly mỗi ngày.
  • Duy trì cân nặng hợp lý. Tập thể dục trong 30 phút ít nhất ba lần mỗi tuần có thể giúp bạn duy trì cân nặng.
  • Ăn một chế độ ăn uống cân bằng cũng rất quan trọng để quản lý cân nặng.
  • Đảm bảo bạn kết hợp protein nạc, ngũ cốc nguyên hạt và rau hoặc trái cây vào hầu hết các bữa ăn của mình.
  • Nếu bạn cần giảm cân, hãy tăng lượng bài tập thể dục mỗi ngày và giảm lượng calo tiêu thụ.

Bạn cũng có thể đến gặp chuyên gia dinh dưỡng nhằm tư vấn giúp bạn lập kế hoạch ăn uống và thói quen tập thể dục để bạn đạt được mục tiêu giảm cân nhanh chóng hơn. Nếu bạn đã có một trong những tình trạng này và lo ngại về nguy cơ mắc bệnh ung thư gan, hãy nói chuyện với bác sĩ về việc tầm soát ung thư gan.

>>> Xem thêm: Người mang nhóm máu O có tỉ lệ mắc COVID-19 thấp hơn?

0 0 bình chọn
Article Rating