Đa số thực phẩm chúng ta ăn có chứa chất bột đường (carbohydrate, viết tắt là carb). Chúng bao gồm đường và tinh bột (những chất cung cấp năng lượng cho cơ thể chúng ta) và chất xơ (có vai trò thiết yếu cho một hệ tiêu hóa khỏe mạnh).

Chất bột đường là gì?

Trong cơ thể, đường và tinh bột được chuyển hóa thành dường glucose, nguồn cung cấp năng lượng chính yếu của cơ thể chúng ta.

Chất bột đường ở đâu?

1. Tinh bột

1.1. Tinh bột chưa tinh luyện

Tinh bột loại này có mặt trong các loại thực phẩm như bánh mì làm bằng ngũ cốc nguyên cám và các loại đậu. Chúng được phân giải chậm, giải phóng năng lượng trong một thời gian dài. Chúng cũng là nguồn cung cấp chất xơ, vitamin và chất khoáng có lợi.

Những hiểu biết cơ bản về thức ăn - Chất bột đường

Tinh bột chưa tinh luyện có trong ngũ cốc nguyên cám (bắp, gạo lứt, yến mạch, lúa mạch) và các loại đậu

1.2. Tinh bột tinh luyện

Ta có thể tìm thấy tinh bột tinh luyện trong gạo và các loại bột trắng (bột gạo, bột sắn, bột mì,…). Tinh bột tinh luyện là loại tinh bột đơn giản hơn, dễ tiêu hóa hơn và dễ dàng bị phân giải bên trong cơ thể tạo ra một đợt năng lượng nhất thời. Nhưng chúng không giúp bạn thấy no lâu.

Những hiểu biết cơ bản về thức ăn - Chất bột đường

Tinh bột tinh luyện có trong gạo trắng, cơm trắng, bánh kẹo

2. Đường

2.1. Sữa & các loại đường tự nhiên

Đường tự nhiên có mặt trong các sản phẩm từ sữa, trái cây và một số loại rau củ. Chất xơ bên trong một số loại thực phẩm này đảm bảo việc đường được hấp thụ từ từ.

Qj40BBk

2.2. Đường tự do

Những loại đường này có thể được thêm vào thực phẩm ở dạng đường cát tinh luyện, nhưng chúng cũng có mặt tự nhiên trong mật ong, si-rô và các loại nước ép trái cây. Chúng cung cấp rất nhiều “calo rỗng” nên chúng ta rất dễ tiêu thụ quá nhiều đường tự do.

Cơ thể sử dụng carbohydrate như thế nào?

Khi chúng ta ăn chất bột đường, ống tiêu hóa phân giải chúng thành đường glucose và fructose và đường sẽ được hấp thụ vào máu. Các cơ quan và cơ khác nhau sử dụng trực tiếp đường glucose làm nguồn cung cấp năng lượng. Chỉ có gan mới có thể sử dụng fructose, một loại đường trái cây đơn giản kết hợp cùng với glucose để tạo thành đường cát.

Người có chế độ ăn giàu fructose có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường tuýp 2 cao hơn do fructose dễ bị chuyển thành mỡ hơn.

1. Hấp thụ và phân bổ

Carbohydrate trong tinh bột cần được phân giải thành đường thì cơ thể mới hấp thụ được. Tại ruột non, đường sẽ được chuyển vào trong máu.

2. Vai trò của gan

Nếu chúng ta ăn nhiều chất bột đường hơn lượng cần sử dụng, gan sẽ trữ lượng carbohydrate dư thừa dưới dạng glycogen. Khi mức đường huyết hạ, glycogen sẽ được chuyển ngược lại thành glucose để cơ thể có thể được sử dụng.

3. Sử dụng năng lượng

Glucose là loại nhiên liệu đơn giản nhất và hữu hiệu nhất cho cơ thể. Các phản ứng hóa học trong các tế bào chuyển hóa glucose thành năng lượng.

  • Não là cơ quan đòi hỏi nhiều năng lượng nhất cơ thể
  • Tim sử dụng năng lượng để bơm các dưỡng chất đi khắp cơ thể

4. Mỡ dự trữ

Một khi lượng dự trữ glycogen của gan đã đầy, lượng glucose thừa sẽ được chuyển thành mỡ và dự trữ khắp cơ thể. Mỡ sẽ được sử dụng để cung cấp năng lượng khi cơ thể cần.

Câu hỏi thường gặp về chất bột đường

1. Chuyện gì xảy ra khi cơ thể thiếu chất bột đường?

Nếu bạn không ăn đủ carb, gan của bạn sẽ chuyển hóa mỡ thành ketone và protein thành glucose để tạo năng lượng. Việc giải phóng ketone khiến hơi thở có mùi hôi. Ngoài ra, chế độ ăn có hàm lượng carbohydrate thấp (low-carb) có thể dẫn đến tâm trạng thay đổi thất thường vì carbohydrate có chức năng giúp não tạo ra hormone giúp tâm trạng ổn định.

2. Chất bột đường có làm bạn béo không?

Carbohydrate có thể khiến bạn tăng cân nếu bạn ăn quá nhiều. Nhưng những carbohydrate giàu chất xơ chính lá một phần chính yếu của một chế độ ăn uống lành mạnh.

 

 

5 1 bình chọn
Article Rating